Onderwijszaken

Een individuele leerweg voor iedereen? (gastschrijver 3)

In onderwijs on 28 januari 2011 at 4:52 PM

Dit artikel is geschreven door de derde gastschrijver, die op deze wijze gedachten op onderwijsgebied van hem en zijn organisatie op onderwijsgebied bekendmaakt via dit weblog. Deze keer betreft het Marten Roorda, algemeen directeur Cito.

Zie voor meer informatie over dit initiatief en over Cito ook het artikel Edu nodigde uit… Marten Roorda, algemeen directeur Cito.

De afgelopen tien jaar is er een nieuwe periode aangebroken in de economische geschiedenis. Globalisering en opkomende markten zorgen voor een vrijwel open systeem van produkten, diensten, kapitaal en arbeid, waarbij de informatie vrijelijk door het internet stroomt. De organisatie van de wereldeconomie is flexibel en informeel aan het worden. Niet alleen produktie verschuift naar opkomende regio’s, maar ook diensten, service, onderzoek en ontwikkeling worden gemakkelijk verplaatst naar een land met lagere kosten. Soms is er sprake van zelforganisatie: als consumenten ontevreden zijn met prijs en aanbod van produkten, wisselen zij deze gratis uit (mp3’s en films). Google, dat pas tien jaar bestaat, biedt gratis informatie aan via internet en heeft een beurswaarde die groter is dan die van Philips.

Bedrijven moeten zich voortdurend beraden op hun kerncompetenties, de bekende business-modellen kunnen snel achterhaald zijn. Wanneer de groei eruit is, en een bedrijf niet voldoende kan investeren, wordt dit overgenomen en verteerd. Het is eten of gegeten worden, ‘the survival of the fittest’. Dat bedrijven steeds naar hun richting, hun flexibiliteit en hun groei moeten kijken, heeft grote gevolgen voor de werkprocessen. Werknemers worden ingezet op basis van wat zij kunnen en wat zij opleveren. Zij moeten inzetbaar zijn en blijven om te overleven. Het in kaart brengen, ontwikkelen, meten en volgen van competenties van werknemers wordt in alle bedrijven een gangbare praktijk.

Onderwijs en opleiding moeten aansluiten bij de wens van het bedrijfsleven om werknemers aan te nemen die zelfstandig kunnen werken en de noodzaak zien om bij de eigen competenties óók naar richting, flexibiliteit en groei te kijken. In basisonderwijs en voortgezet onderwijs zijn honderden scholen aan het experimenteren met werkvormen waarbij leerlingen zelfstandig leren, zelf leervragen stellen, met studieplanners werken, probleemgestuurd leren of in een ICT-domein individueel werken. In bijna het gehele middelbaar en hoger beroepsonderwijs wordt het leren momenteel competentiegericht gemaakt. Studenten krijgen een individuele leerweg en moeten uiteindelijk aantonen dat zij over de juiste competenties beschikken.

De economie en de werkprocessen kunnen veranderen, maar de mens zelf verandert niet. Dus lopen we nu tegen onze biologische grenzen aan. Van een ieder wordt de zelfstandigheid en de zelfsturing verwacht die misschien maar twintig procent van de mensen van nature bezit. De meerderheid heeft geen zelfsturing maar aansturing nodig. Anders komt er weinig van leren terecht.
Het is zinvol om in het onderwijs de zelfstandigheid te bevorderen en om naast kennis ook vaardigheden en attitudes te ontwikkelen. Maar dan wel op zo’n manier dat leerlingen dit aankunnen. Met voldoende instructie, rust, regelmaat en structuur. En met duidelijk uitgewerkte en meetbare leerdoelen. Een individuele leerweg is niet voor iedereen weggelegd, maar dat geeft niet. We kunnen nu eenmaal niet van alle mensen verwachten dat ze de innovatoren worden in de nieuwe economie. De weinige echte leiders en vernieuwers die we nodig hebben, zullen ook straks weer opstaan, ongeacht het soort onderwijs dat ze hebben gevolgd.

Intussen past ook Cito zich aan bij de veranderingen en levert instrumenten die zelfs onderwijsexperimenten meetbaar maken: volgsystemen, portfolioscoring, competentietoetsing en certificering van assessoren. We digitaliseren volg- en toetssystemen en maken het afnemen van toetsen via internet veilig. Op basis van ónze kerncompetenties.

Dit artikel is geschreven door Marten Roorda, algemeen directeur Cito.

Geschreven op: donderdag 20 april 2006

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: